روشهای سفید کردن دندان؛ کدام مؤثر و کدام مضر است؟
از بلیچینگ در مطب و نوار سفیدکننده تا خمیردندان، جوش شیرین و روغنکشی؛ مزایا و معایب هر روش، روشهایی که به مینا آسیب میزنند و راههای پیشگیری از زردی.

وقتی دندانها درخشششان را از دست میدهند، خیلیها دنبال راهی برای برگرداندن آن هستند. زرد شدن دندانها دلایل مختلفی دارد، از افزایش سن گرفته تا رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان. راههای زیادی هم برای سفید کردن دندانها پیشنهاد میشود؛ برخی مؤثرند، برخی بیاثر و برخی حتی به دندان آسیب میزنند. در این مطلب، روشهای رایج سفید کردن دندان را با مزایا و معایب هر کدام مرور میکنیم.
بلیچینگ دندان در مطب
برای سفید کردن دندانها میتوانید به دندانپزشک مراجعه کنید. بلیچینگ در مطب معمولاً ۱ تا ۳ جلسهٔ سی تا شصت دقیقهای طول میکشد. در هر جلسه، دندانپزشک ژل غلیظی از کاربامید یا هیدروژن پراکساید را روی دندانها قرار میدهد و سپس با نور مخصوص آن را فعال میکند. این کار در هر جلسه چند بار تکرار میشود.
غلظت ماده، مدت هر نوبت و تعداد جلسهها را دندانپزشک بر اساس رنگ و حساسیت دندانهای شما تعیین میکند.
مزایا
- همهٔ سطح دندان را بهطور یکنواخت روشن میکند.
- نتیجه معمولاً زودتر از روشهای خانگی دیده میشود، هرچند میزان آن به شرایط هر فرد بستگی دارد.
- چون زیر نظر دندانپزشک و با محافظت از لثه انجام میشود، احتمال آسیب به لثه و دندان کمتر است.
معایب
- رنگ دندانها تا ۲ تا ۷ روز بعد از بلیچینگ کمی تغییر میکند تا به ثبات برسد.
- هزینهٔ آن از روشهای خانگی بیشتر است.
- ممکن است برای مدت کوتاهی باعث حساسیت دندان شود.
نوار سفیدکنندهٔ دندان
نوارهای سفیدکننده از پلاستیک انعطافپذیر ساخته شدهاند و به ژل سفیدکننده آغشتهاند. برای استفاده، نوار را ۵ تا ۳۰ دقیقه روی دندانها قرار میدهید و برای دیدن اثر، باید چند هفته از آن استفاده کنید.
پراکساید میتواند لثه را تحریک و حساس کند؛ بنابراین قسمت اضافهٔ نوار را ببرید تا فقط روی دندان قرار بگیرد. این نوارها نباید روی دندان پوسیده قرار بگیرند، پس بهتر است پیش از استفاده، دندانپزشک دندانهایتان را معاینه کند.
مزایا
- در داروخانهها در دسترس است.
- استفاده از آن ساده است.
- طی چند روز تا چند هفته دندانها را روشنتر میکند.
معایب
- اگر درست استفاده نشود، رنگ دندانها یکدست نمیشود.
- ممکن است بافتهای نرم دهان را تحریک کند.
- میتواند حساسیت دندان را بیشتر کند.
روشهای خانگی
اگر امکان مراجعه به مطب را ندارید، چند روش خانگی هم وجود دارد. اثر این روشها معمولاً محدودتر است و بهتر است پیش از شروع، با دندانپزشک مشورت کنید.
خمیردندان سفیدکننده
خمیردندانهای سفیدکننده موادی دارند که لکههای سطحی را از روی دندان پاک میکنند:
- کاربامید یا هیدروژن پراکساید
- پاککنندههای ملایم، مانند کلسیم کربنات، سدیم متافسفات، کلسیم پیروفسفات و دیکلسیم فسفات
- هیدروکسی آپاتیت
این خمیردندانها لکههای سطحی را کم میکنند و دندانها را براقتر نشان میدهند، اما رنگ ذاتی دندان را تغییر نمیدهند.
مزایا
- کمهزینه است.
- لکههای سطحی را کم میکند.
- بیشتر این خمیردندانها فلوراید دارند و به پیشگیری از پوسیدگی کمک میکنند.
معایب
- برخی از آنها سایندهاند و استفادهٔ زیاد از آنها مینای دندان را فرسوده میکند.
- استفادهٔ بیش از حد از خمیردندانهای حاوی پراکساید ممکن است به عاج دندان آسیب بزند و حساسیت ایجاد کند.
روغنکشی
روغنکشی، یعنی چرخاندن روغن در دهان، روشی سنتی است که ریشه در هند دارد. در این روش، مقداری روغن، معمولاً روغن نارگیل، را مدتی در دهان میچرخانید تا بخشی از باکتریهای دهان کم شود. روغن نارگیل لوریک اسید دارد که خاصیت ضدالتهابی و ضدباکتریایی ملایمی برای آن گزارش شده است.
برای این کار، یک قاشق چایخوری روغن نارگیل را ۱۵ تا ۲۰ دقیقه در دهان بچرخانید و سپس آن را دور بریزید. شواهد علمی دربارهٔ اثر سفیدکنندگی این روش محدود است و جای مسواک و نخ دندان را نمیگیرد.
مسواک زدن با جوش شیرین
جوش شیرین سفیدکنندهٔ ملایمی است و در ترکیب برخی خمیردندانها هم به کار میرود. لکههای سطحی را کم میکند و محیط دهان را قلیاییتر میکند که رشد باکتریها را کند میکند. البته دندانها را یکشبه سفید نمیکند و اثر آن تدریجی است. برخی مطالعات نشان دادهاند خمیردندان حاوی جوش شیرین به کاهش خونریزی و التهاب لثه هم کمک میکند.
برای استفاده، یک قاشق چایخوری جوش شیرین را با دو قاشق چایخوری آب مخلوط کنید و با آن مسواک بزنید. این کار را حداکثر هفتهای یک بار انجام دهید، چون استفادهٔ زیاد از آن ساینده است.
پیشگیری از زرد شدن دندانها
رعایت بهداشت دهان و دندان
با افزایش سن، رنگ دندانها کمکم زردتر میشود. مهمترین راه برای جلوگیری از تغییر رنگ یا کند کردن آن، رعایت بهداشت دهان و دندان است:
- روزی دو بار به روش درست مسواک بزنید.
- بعد از خوراکیهای شیرین، اسیدی یا فرآوریشده، دهان را بشویید و کمی بعد مسواک بزنید.
- هر روز نخ دندان بکشید.
- هر روز زبانتان را تمیز کنید.
اگر بهداشت دهان همیشه رعایت شود، زرد شدن دندانها کندتر پیش میرود و مینای دندان سالمتر میماند.
مراجعهٔ منظم به دندانپزشک
هر شش ماه یک بار به دندانپزشک مراجعه کنید و در صورت نیاز جرمگیری انجام دهید. در جلسهٔ جرمگیری، لکهها و جرمهایی از روی دندان پاک میشود که با روشهای خانگی از بین نمیروند. این جرمها به پوسیدگی و بیماری لثه دامن میزنند و پاک شدن آنها دندانها را روشنتر هم نشان میدهد.
کم کردن خوراکیها و نوشیدنیهای رنگی
برخی خوراکیها و نوشیدنیها رنگ دندان را تغییر میدهند. مصرف آنها را کم کنید یا بعد از مصرف، دهانتان را با آب بشویید:
- آبمیوههای قرمز
- نوشابه
- چای سیاه و قهوه
- سسهای رنگی
- زردچوبه و زعفران
- سرکهٔ بالزامیک
ترک سیگار و دخانیات
سیگار دندانها را زرد میکند. سیگار و تنباکو دهان را هم خشک میکنند و خشکی دهان، مینای دندان را آسیبپذیرتر میکند.
کلسیم کافی در رژیم غذایی
گاهی نازک شدن مینا باعث میشود رنگ زرد عاج بیشتر دیده شود. خوراکیهای سرشار از کلسیم، مانند شیر، پنیر و کلم بروکلی، به سلامت مینای دندان کمک میکنند.
روشهای اشتباه سفید کردن دندان
برخی روشها و محصولاتی که برای سفید کردن دندان توصیه میشوند، بیاثر یا حتی مضرند.
میوههای اسیدی
برخی معتقدند مالیدن میوههای اسیدی مانند توتفرنگی، لیمو و آناناس دندانها را سفید میکند. اما اسید این میوهها لایهٔ رویی مینا را میساید و با نازک شدن مینا، رنگ زرد عاج بیشتر دیده میشود.
سرکهٔ سیب
سرکهٔ سیب گاهی سفیدکنندهٔ طبیعی معرفی میشود، اما اسید آن مینای دندان را فرسوده میکند، دندانها را حساس میکند و خطر پوسیدگی را بالا میبرد.
نمک دریا
مالیدن نمک دریا روی دندانها ساینده است و لایهٔ رویی مینا را از بین میبرد.
جمعبندی
روشهای سفید کردن دندان، از خمیردندان و نوار سفیدکننده تا بلیچینگ در مطب، با هم تفاوت دارند و هر کدام مزایا و محدودیتهای خود را دارند. پیش از انتخاب، بهتر است دندانپزشک دندانها را معاینه کند تا روش مناسب با توجه به رنگ، حساسیت و سلامت دندانهای شما انتخاب شود. رعایت بهداشت دهان، مراجعهٔ منظم به دندانپزشک و کم کردن خوراکیهای رنگی هم به ماندگاری سفیدی دندانها کمک میکند.
این مقاله جنبهٔ آموزشی دارد و جای معاینه و تشخیص دندانپزشک را نمیگیرد. نتیجهٔ هر درمان به شرایط دهان و دندان هر فرد بستگی دارد.
بلیچینگ در مطب، سالی یک بار
و ناگهان نوبت تو میشود… عزیزانی که بهم میگن خانم دکتر ما دوست داریم دندونامون مثل دندونای شما سفید بشه، من فقط سالی یک بار بلیچینگ آفیس انجام میدم
مقالههای مرتبط

سفید کردن دندان با زغال؛ چرا دندانپزشکان توصیه نمیکنند؟
خمیردندان و پودر زغال در شبکههای اجتماعی پرطرفدارند. زغال با دندان چه میکند، چه عوارضی دارد و چه گزینههای مطمئنتری برای سفید کردن دندان وجود دارد.

حساسیت دندان بعد از بلیچینگ را چطور کم کنیم؟
چرا دندانها بعد از بلیچینگ حساس میشوند و ده کار ساده، از خمیردندان مناسب تا پرهیز از نوشیدنیهای خیلی سرد و گرم، که این حساسیت گذرا را کم میکند.
علل تغییر رنگ دندانها
نه دلیل رایج تغییر رنگ دندان، از بهداشت ناکافی و دخانیات تا دارو، ژنتیک و ضربه؛ و اینکه کدام لکهها قابل پیشگیری و کدام قابل درماناند.
درخواست نوبت معاینه
برای خودتان یا فرزندتان
فرم را پر کنید یا زنگ بزنید؛ پذیرش در ساعت کاری با شما هماهنگ میکند.